Van het jaar 1893 kan ik maar één zegel laten zien. De rest kwam uit Bolivia.

Daar verscheen de laatste oplage van de ‘wapen-in-cirkel’-zegels, een laatste serie van 5 met waardes 1, 2, 5, 10 en 20 in de bekende kleuren, maar nu in steendruk vervaardigd bij Litografia Boliviana in La Paz. Te zien is dat de kwaliteit met grote stappen achteruit gaat. Ook het ontwerp was niet helemaal consistent uitgevoerd: de 5 centavos werd gedrukt van platen met 11 sterren. Een uitgifte om snel te vergeten dus en dat vonden de Bolivianen zelf ook kennelijk: voor 1894 stond een nieuw ontwerp gepland. De prijzen zijn niet heel hoog, maar ik heb er nog geen een in levende lijve gezien.

Dat geldt ook voor een tweede uitgifte waarin zegels van 1 en 2 centavos van de uitgiften 1887 en 1891 opgebruikt werden als fiscaal zegel. Je mocht ze nog wel op brieven plakken, vandaar dat ze in de catalogus staan. Ze zijn herkenbaar aan een handstempel-opdruk ‘TIMBRE’ die in groen, blauw of violet is uitgevoerd voor de 1 en in violet of varianten daarvan op de 2 centavos. Ook hier geldt dat de catalogus geen grote prijzen meldt, maar dat ze niet eenvoudig te vinden zijn en anders ruim boven de catalogusprijs. Overigens zijn ook andere waardes uit de series overdrukt, maar deze hebben geen postale functie.

Een heel nieuw onderwerp en een heel nieuw land kregen we nog wel voor de kiezen: Kaap de Goede Hoop gaf een nieuwe zegel uit in het eenheidstarief van 1 penny, iets wat later – en verplicht vanaf 1898 – werd nagevolgd in andere delen van het Britse wereldrijk als de Imperial Penny Post.

De dame met het anker op de postzegel was al bekend uit dit verhaal. De Hoop dus, en deze keer heeft ze positie gekozen in de Tafelbaai met op de achtergrond Kaapstad en de Tafelberg.

Kaapstad is geen werelderfgoed, de Tafelberg echter wel. Niet als zichzelf maar als onderdeel van de Cape Floral Region, dat bestaat uit een 13-tal nationale parken in de Kaapprovincie. De Tafelberg en Kaap de Goede Hoop zelf maken deel uit van het Table Mountain National Park, dat in 1998 werd opgericht, een jaar nadat ikzelf beide plaatsen heb bezocht. Het totale gebied beslaat 221 kmen werd in 2004 ingeschreven onder nummer 1007, in het begin nog bestaande uit 8 parken, maar in 2015 uitgebreid met 5 andere.

De Tafelberg is een bijzondere berg, want hoe komt een berg zo plat? Nu, dat komt zo: ooit, ruim een half miljard jaar geleden, was de Tafelberg een vallei en door erosie van de omliggende Cape Fold Belt Mountains, mogelijk zo’n 4 tot 5 kilometer hoog, werd de vallei een berg van iets meer dan een kilometer hoog. Dat de Tafelberg niet mee erodeerde kwam omdat deze gevestigd is op graniet en dat slijt niet zo snel zoals we wel weten.

De kop van de Tafelberg is uitzonderlijk rijk aan lage gewassen, waarvan het zogenaamde ‘fynbos’ het belangrijkste is, maar wel bedreigd. Fynbos gedijt het beste als er af en toe brand is en zo zorgt het dat de diversiteit zich na zo’n brand snel kan herstellen. Het hele nationale park bevat bijna 2300 verschillende soorten planten, meer dan op de hele Britse eilanden samen. Vele unieke orchideeën en protea’s maken er deel van uit.

Dieren vind je er ook. Een bekend beestje is het zogenaamde dassie, alhoewel de populatie de laatste 20 jaar sterk achteruit gegaan is (maar herstellende). Andere dieren die je kunt aantreffen zijn stekelvarkens, slangen, hagedissen en ‘spookkikkers’, een andere voor dit gebied unieke soort. Een dier, inmiddels uitgestorven, dat hier ook voorkwam, was de quagga, een paardensoort verwant aan de zebra, die echter een gewild jachtobject werd voor de Boeren. Het laatste exemplaar, een vrouwtje, overleed in Artis, in 1883… Ze kreeg in 1988 een postzegel.

1894 was een gevarieerd jaar, met zegels uit Noord-Borneo, Brazilië, Bolivia en San Marino.

 

Links over de Tafelberg:
Interesting Table Mountain Facts (4:50)
Platteklip Gorge Hiking Trail (11:27)
Cape Town, Table Mountain and the Cape Peninsula (10:22)
The History of Table Mountain (8:42)
Table Mountain National Park: a tribute to one of the world’s natural wonders (3:34)

Egypte: drie aanvullende waarden

1891 was het allerlaatste jaar dat er géén werelderfgoed op postzegels verscheen, dat is opmerkelijk gezien het feit dat er toen wereldwijd bijna 700 postzegels verschenen, wat een nieuw record was. Het huidige topjaar is 2013, toen meer dan 19.000 verschillende zegels van de persen kwamen. In 1892 werd de grens van de 1000 bereikt.

In dat jaar waren er drie uitgiftes met een totaal van 17 zegels. Allereerst weer 3 aanvullende waardes in Egypte. In januari een zegel van 3 millièmes in lilabruin en in augustus 1893 nog een 3 millièmes, nu in geel alsmede een oranjebruine 2 piaster. Deze zegels waren in een stuk helderder kleuren gedrukt dan de meestal wat valig getinte exemplaren van voorgaande uitgiften.

San Marino: opruimingsopdrukken op zegels van 1877

Zoals vorige keer al aangekondigd, ruimde San Marino een paar waardes uit de serie van 1877 op, namelijk de 10, 20 en 30 centesimi. Dit gebeurde in juni met opdrukken van 5 op 10 en 30 centesimi, in juli en september gevolgd door twee verschillende opdrukken van 10 op de 20 centesimi. Compleet gave opdrukken bestaan er eigenlijk niet, zie bijvoorbeeld de ‘m’ bij het linker zegel, die eerder bestaat uit drie streepjes. De oplagen waren vrij klein, met op zijn hoogst 40.000 stuks voor ieder van de beide zegels van 10 op 20.

San Marino 1892-94, 12 aanvullende waarden

Vanaf 10 juli volgde de vervanging van de zegels van 1877 en 1890, met een eerste reeks van 5 in de waardes 5, 30, 40, 45 centesimi en 1 lire. Zes andere waardes, van 2 (de drukwerkzegel), 10, 15, 65 centesimi, 2 en 5 lira volgden in april 1894. De zegels van 15 centesimi en 2 lire zoals afgebeeld zijn wat hoger geprijsd in de catalogus, dus daar ben ik blij mee ze te hebben. De grote ramp om aan te komen is wel de 1 en in mindere mate de 5 lire. Dat wordt dus weer sparen.

San Marino 1890

Voor 1890 stonden twee uitgiften op het programma. Voor San Marino waren er op 16 april twee aanvullende waardes bij de serie van 1877, namelijk een 5 centesimi in oranje en een 25 centesimi in bruinkarmijn. Ze maakten de serie zes waardes groot, voordat in 1892 er een serie van 11 verscheen met nieuwe waardes en andere kleuren, en dit dan weer nadat enkele zegels van de lopende serie overdrukt waren met veelvoorkomende tarieven als 5 en 10 centesimi. De uitgiftes van 1877 en 1890 alsmede de opdrukken van 1892 zouden geldig blijven tot medio 1895.

Bolivia 1890

Bolivia ging vanaf 1 november inmiddels voor de derde keer op herhaling met de welbekende serie ‘Wapenschild in cirkel’, nu dan weer getand en ook het aantal sterren was weer teruggebracht naar 9. Naast de vier zegels van 1887 waren er waardes van 20, 50 en 100 centavos, ook in andere kleuren dan eerdere zegels met gelijke nominale waarde, alhoewel het verschil bij de 100 nogal klein is, oranje tegenover goudgeel. De 1 en 2 centavos verschenen in 1891. Deze serie van 7 waarden waren tot juni 1897 geldig, net als de laatste serie die met dit ontwerp zou verschijnen in 1893 in locale lithografie, waarmee Bolivia voorlopig afscheid nam van de American Bank Note Co.

Zoals te zien heb ik van deze serie maar drie zegels en dat terwijl de cataloguswaarde niet extreem hoog is. Een beter jaar qua vulling zal wat dat betreft 1892 worden, daarover de volgende keer.

Na de terugtrekking van Napoleon uit Egypte ontstond een machtsvacuüm in het land van de piramides. Dit werd in 1805 opgevuld door een eigenzinnige gouverneur van Macedonische afkomst: Muhammad Ali. Onder zijn leiding kreeg Egypte een min of meer zelfstandige status, nog slechts losjes bestuurd vanuit Constantinopel.

In 1834 voerde hij een van het moederland afwijkende munteenheid in: het Egyptisch pond, deze bestond uit 100 piasters die op hun beurt weer verdeeld waren in 40 paras. Zolang de prijzen laag waren en het pond nauwelijks circuleerde was die hoeveelheid kleingeld niet zo’n probleem, maar ruim 50 jaar later kwam er een kleine verandering: de 40 paras werden vervangen door 10 millièmes, letterlijk duizendsten van een pond. Tot 1982 werd de piaster verder zo’n beetje genegeerd, maar daarna verdwenen juist de millièmes uit het zicht.

De munten en postzegels moesten natuurlijk mee en in de laatste categorie verschenen in 1888 drie nieuwe zegels, een bruine 1, een groene 2 en een rode 5, welke laatste overeenkwamen met de oude waardes van 5 en 10 paras. Tevens was er een kleine typeverandering want de Arabische schrifttekens wisselden van plaats met de Latijnse, dus de tekst POSTES EGYPTIENNES ging van boven naar onder en ook de waardeschildjes wisselden van plaats. Een latere verandering – in 1902 – was de keuze van zogenaamd gestreken papier, waarbij het papier een coating krijgt waardoor het glanzend overkomt. Door de coating krult een postzegel meestal een beetje op.

Op 1 januari 1889 werd het arsenaal aangevuld door een lila of paarse zegel van 10 piaster. Het was de enige zegel van dat hele jaar, vandaar dat ik deze in een moeite door bespreek. Deze zegel verscheen in een afwijkend kader. Tot het einde van de levensduur van de serie in 1914 kwamen er geen nieuwe kaders meer.

Dat de inflatie intussen gestaag voortging blijkt wel uit het feit dat in 1924 de grote doorbraak bereikt werd, de eerste postzegel van een pond, met portret van koning Foead, de achterkleinzoon van Muhammad Ali.

Ook 1890 was geweid aan 9 bekende zegels uit 2 bekende series van 2 bekende landen. Daar kort aandacht voor de volgende keer.

In 1887 werd in Bolivia een nieuwe versie van de uit 1868 stammende serie ‘wapenschild met sterren’ uitgebracht. Het begon met 9 sterren in dat eerste jaar, in 1871 gevolgd door een serie met 11 sterren. Hoewel de geopolitieke situatie na de oorlog tegen Chili was veranderd bleven die 11 sterren er in 1887 op staan, maar veranderden waardes en kleuren: de waardes van 1 en 2 centavos waren nieuw, die van 5 en 10 veranderden van kleur. En als erfenis van de oorlog bleek er geen geld voor een goede perforatiemachine, dus deze zegels zijn vooralsnog de enige in mijn collectie die van een lijndoorsteek zijn voorzien, gemaakt met kleine mesjes in plaats van naalden. De allerlaatste versie van de serie kwam in 1890 uit, met 9 sterren, dezelfde kleuren en als vanouds getand. Daarover te zijner tijd.

De volgende keer gaat het over een muntwijziging in Egypte.